Lečenje poremećaja ishrane i gojaznosti

Poremećaji ishrane, na čelu sa anoreksijom nervozom i bulimijom nervozom, predstavljaju
psihijatrijske poremećaje sa najvećim procentom rizika od morbiditeta i mortaliteta.
Poremećene su sve psihičke funkcije na čelu sa distorzijom telesne sheme, visokom
anksioznošću i upornim odbijanjem da se dostigne i održi optimalna telesna masa. Postoji
permanentni strah od hrane i dobijanja na telesnoj masi, a veoma često i brojna
kompenzatorna ponašanja u smislu iscrpljujućeg hodanja, trćanja, vežbanja, zloupotrebe
laksativa, diuretika, purgativa, nasilnog povraćanja. Sa druge strane, gojaznost predstavlja
kompleksni poremećaj koga karakteriše višak telesne mase koji je ugrožavajući za celokupno
zdravstveno stanje i funkcionisanje osobe.
Dijagnostika poremećaja ishrane i gojaznosti je multidisciplinarna s obzirom na zahvaćenost
svih organskih sistema, a uzrok je primarno intrapsihički, tako da je psihijatar neizostavan u
procesu dijagnostike i daljeg lečenja.
Ključno je lečenje započeti što pre!
Lečenje poremećaja ishrane i gojaznosti se može odvijati ambulantno ili u bolničkim
uslovima, što zavisi od sveukupnog zdravstvenog stanja pacijenta u trenutku medicinske
procene.
Osnovne preporuke se odnose na organizaciju života u kućnim uslovima i shodno aktuelnim
obavezama (škola, posao, drugo), prema trenutnom stanju pacijenta. Ako postoji mogućnost
da se pokuša sa lečenjem u ambulantnim uslovima, bitno je da se pacijent pridržava preporuka
lekara i nutricioniste. Ovo se odnosi na redovno uzimanje prethodno sastavljenog plana
ishrane, nadzor nad obrocima od odrasle osobe (kod dece od staratelja poželjno), kontrolu
fizičke aktivnosti i drugih kompenzatornih ponašanja ako ih oboleli ima, zbog čega je ključno
prisustvo saradnika u lečenju!!! Osim adekvatne i prilagođene ishrane, paralelno se kupiraju
sekundarno nastala somatska oboljenja ili poremećaji.
Budući da se radi o pacijentima koji neizostavno imaju jedan ili više psihijatrijskih simptoma
i/ili poremećaja, terapija psihofarmacima često igra bitnu ulogu u procesu lečenja. Važno da
saradnik u lečenju ima nadzor na uzimanjem lekova, a ako se radi o maloletnim pacijentima i
pacijentima koji su pod rizikom za suicid ili odbijaju terapiju, potreban je strog nadzor na
uzimanjem terapije i budno praćenje pacijenta tokom dana.
Neizostavni modalitet terapije je psihoterapija. Ona ima za cilj da se dođe do uzroka
problema, a time i postepeno, tempom koji pacijentu odgovara, sam problem polako rešava sa
ciljem da se spreči povratak bolesti i da pacijent vodi konstruktivan i ispunjen život.